data linia rodzaj zmiana uwagi
1882.10.13. Wyznaczono oficjalne przystanki pomiędzy stacjami węzłowymi. Oznaczono je słupkami z napisem "Przystanek kolei konnej warszawskiej". Umieszczono je w następujących punktach: Długa (na wprost soboru), przy rogu Krakowskiego Przedmieścia i ul. Trębackiej, przy Uniwersytecie, na rogu Nowego Światu i ul. Świętokrzyskiej, na rogu Nowego Światu i ul. Chmielnej, na rogu ul. Pańskiej oraz na pl. Na Rozdrożu.
[KW 1882, nr 4, 4 I 1882, str. 4; KW 1882, nr 22, 27 I 1882, str. 4]
1882.03.25. linia tramwajowa zwykła okresowa (kursuje w pogodne dni świąteczne) (konna) KRAKOWSKIE PRZEDMIEŚCIE / KRÓLEWSKA – Krakowskie Przedmieście – Nowy Świat – plac Trzech Krzyży – Aleje Ujazdowskie – Bagatela – PLAC UNII LUBELSKIEJ. Uruchomienie kursu "wewnętrznego", wykonywanego w pogodne dni świąteczne.
Przedłużenie linii na północ, do przystanku "węzłowego" przy kościele św. Anny zostało przełożone do momentu budowy drugiego toru na tym odcinku.

[KW 1882, nr 67, 24 III 1882, str. 5;
KW 1882, nr 71, 30 III 1882, str. 3-4]
1882.05.16. linia tramwajowa zwykła stała (konna) MŁYNARSKA – Wolska – Chłodna – Żelazna – Leszno – Tłomackie – Bielańska – PLAC TEATRALNY. Uruchomienie linii. Nowa linia nosiła oznaczenie: tablica biała, brzegi tablicy szafirowe, napis czarnymi literami "pl. Teatralny - Rogatki Wolskie" (z czasem zaczęto oznaczać tą linię barwą niebieską). Obsługa: 6 wozów, częstotliwość kursowania: 10 minut. Przystanki umieszczono w następujących miejscach: Leszno/Rymarska, Leszno/Solna, Leszno/Żelazna, Żelazna/Chłodna, rogatka wolska.

[GW 1882, nr 106, 13 V 1882, str. 2;
KW 1882, nr 106, 12 V 1882, str. 4;
KW 1882, nr 109, 16 V 1882, str. 4]
1882.06.06. MOKOTÓW

WIERZBNO
linia omnibusowa zwykła stała (sezonowa) PLAC UNII LUBELSKIEJ – Puławska – WIERZBNO. Uruchomienie sezonowej linii omnibusowej łączącej Wierzbno z Warszawą.

[KW 1882, nr 143, 16 VI 1882, str. 4]
1882.06.27. linia tramwajowa zwykła stała (konna) POWĄZKI (PLAC BRONI) – Dzika – Muranowska – plac Muranowski – Nalewki – Bielańska – plac Teatralny (nawrót) – Senatorska – plac Bankowy – Przechodnia – plac Żelaznej Bramy – Graniczna – plac Grzybowski – Twarda – Sienna – plac Witkowskiego – Towarowa – TOWAROWA (DWORZEC TOWAROWY). Oddanie do użytku trasy pomiędzy placem Teatralnym a dworcem towarowym kolei wiedeńskiej. Oznaczenie linii: tablice pomarańczowego koloru i napisem czarnym "Powązki - stacja towarowa" (w pierwszym okresie istnienia linię określano często również jako "ciemnożółtą"). Do obsługi linii skierowano 8 wozów. Przystanki na nowym odcinku zlokalizowano w następujących miejscach: pl. Bankowy, Graniczna/Żelazna Brama, pl. Grzybowski, Twarda/Ciepła, Twarda/Sienna, pl. Witkowskiego.

[GW 1882, nr 141, 27 VI 1882, str. 2;
KW 1882, nr 141, 26 VI 1882, str. 4
KW 1882, nr 144, 29 VI 1882, str. 5]
linia tramwajowa zwykła stała (konna) PLAC MURANOWSKI – Nalewki – Bielańska – Senatorska – plac Bankowy – Przechodnia – plac Żelaznej Bramy – Graniczna – plac Grzybowski – Twarda – GRZYBÓW (TWARDA / MARIAŃSKA). Oddanie do użytku trasy pomiędzy placem Teatralnym a dworcem towarowym kolei wiedeńskiej i uruchomienie kursu "wewnętrznego" linii pomarańczowej. Oznaczenie linii: tablice z napisem czarnym "Muranów - Grzybów" (w pierwszym okresie istnienia linię określano często również jako "jasnożółtą"). Do obsługi linii skierowano 8 wozów.

[KW 1882, nr 144, 29 VI 1882, str. 5]
linia tramwajowa zwykła stała (konna) LIKWIDACJA LINII.
(Stara trasa: POWĄZKI (PLAC BRONI) – Dzika – Muranowska – plac Muranowski – Nalewki – Bielańska – PLAC TEATRALNY.)
Likwidacja linii po oddaniu do użytku przedłużenia trasy tramwaju konnego w kierunku południowo-zachodnim do Dworca Towarowego i uruchomieniu linii "pomarańczowej".

[KW 1882, nr 141, 26 VI 1882, str. 4;
KW 1882, nr 144, 29 VI 1882, str. 5]
1882.07.16. linia tramwajowa zwykła stała (konna) PLAC MURANOWSKI – Nalewki – Bielańska – Senatorska – plac Bankowy – Przechodnia – plac Żelaznej Bramy – Graniczna – plac Grzybowski – Bagno – Świętokrzyska – ŚWIĘTOKRZYSKA / MARSZAŁKOWSKA. Oddanie do użytku trasy przez ulicę Bagno do ulicy Marszałkowskiej (bez połączenia z linią tramwaju 'kolejowego') i uruchomienie "odnogi kursu wewnętrznego" - linii "żółtej" (do obsługi nowej linii przeznaczono cztery wozy z ośmiu obsługujących dotąd linię "żółtą"). Oznaczenie linii: tablice napisowe w połowie żółte a w połowie czerwone, napisy czarne.

[GW 1882, nr 157, 17 VII 1882, str. 2;
KW 1882, nr 157, 15 VII 1882, str. 4]
1882.08.03?. KOSZARY MOSTOWSKIE

CYTADELA
linia omnibusowa zwykła stała KOSZARY MOSTOWSKIE – Przejazd – Długa – Freta – Zakroczymska – CYTADELA. Uruchomienie linii.

[KW 1882, nr 172, 2 VIII 1882, str. 5]
1882.08.12. linia tramwajowa zwykła stała (konna) POWĄZKI (II BRAMA) – Powązkowska – Dzika – Muranowska – plac Muranowski – Nalewki – Świętojerska – Nowiniarska – plac Krasińskich – Długa – Kilińskiego – Podwale – plac Zamkowy – Krakowskie Przedmieście – Nowy Świat – plac Trzech Krzyży – Aleje Ujazdowskie – Bagatela – PLAC UNII LUBELSKIEJ.
(Stara trasa: POWĄZKI (PLAC BRONI) – Dzika – ... – PLAC UNII LUBELSKIEJ.)
Wydłużenie linii oddanym do użytku przedłużeniem trasy do cmentarza Powązkowskiego.

[GW 1882, nr 179, 12 VIII 1882, str. 2;
KW 1882, nr 179, 11 VIII 1882, str. 5;
KW 1882, nr 180, 12 VIII 1882, str. 4]
linia tramwajowa zwykła stała (konna) POWĄZKI (II BRAMA) – Powązkowska – Dzika – Muranowska – plac Muranowski – Nalewki – Bielańska – plac Teatralny (nawrót) – Senatorska – plac Bankowy – Przechodnia – plac Żelaznej Bramy – Graniczna – plac Grzybowski – Twarda – Sienna – plac Witkowskiego – Towarowa – TOWAROWA (DWORZEC TOWAROWY).
(Stara trasa: POWĄZKI (PLAC BRONI) – Dzika – ... – TOWAROWA (DWORZEC TOWAROWY).)
linia tramwajowa zwykła stała (konna) DWORZEC WIEDEŃSKI – Marszałkowska – plac Zbawiciela – Marszałkowska – PLAC UNII LUBELSKIEJ. Oddanie do użytku trasy wzdłuż południowego odcinka ulicy Marszałkowskiej.

[GW 1882, nr 179, 12 VIII 1882, str. 2;
KW 1882, nr 179, 11 VIII 1882, str. 5;
KW 1882, nr 180, 12 VIII 1882, str. 4]
1882.08.14. PL. KRASIŃSKICH

BIELANY
linia omnibusowa zwykła (specjalna) PLAC KRASIŃSKICH – [...] – rogatki Zakroczymskie – Szosa Marymoncka – BIELANY. Uruchomienie linii sezonowej.

[KW 1882, nr 182, 14 VIII 1882, str 4]
1882.09.16. DWORZEC NADWIŚLAŃSKI linia tramwajowa zwykła specjalna (konna) Kurs I: DWORZEC NADWIŚLAŃSKI – Sierakowska – plac Muranowski – Nalewki – Świętojerska – Nowiniarska – plac Krasińskich – Długa – Kilińskiego – Podwale – plac Zamkowy – Krakowskie Przedmieście – Nowy Świat – PLAC TRZECH KRZYŻY.

Kurs II: DWORZEC NADWIŚLAŃSKI – Sierakowska – plac Muranowski – Nalewki – Bielańska – plac Teatralny (nawrót) – Senatorska – plac Bankowy – Przechodnia – plac Żelaznej Bramy – Graniczna – plac Grzybowski – Bagno – Świętokrzyska – ŚWIĘTOKRZYSKA / MARSZAŁKOWSKA.

Kurs III: DWORZEC NADWIŚLAŃSKI – Sierakowska – plac Muranowski – Nalewki – Bielańska – plac Teatralny (nawrót) – Senatorska – plac Bankowy – Przechodnia – plac Żelaznej Bramy – Graniczna – plac Grzybowski – Twarda – GRZYBÓW (TWARDA / MARIAŃSKA).

Kurs IV: DWORZEC NADWIŚLAŃSKI – Sierakowska – plac Muranowski – Nalewki – Tłomackie – Leszno – LESZNO / SOLNA.
Oddanie do użytku przedłużenia trasy z placu Muranowskiego do Dworca Kolei Nadwiślańskiej i uruchomienie specjalnych, skomunikowanych z przyjeżdżającymi i odjeżdżającymi pociągami kursów tramwajowych.

[GW 1882, nr 206, 16 IX 1882, str. 2;
KW 1882, nr 206, 15 IX 1882, str. 4]
1882.10.13. Protokólarne objęcie linii kolei konnych przez Towarzystwo Belgijskie.
Po zakończeniu uroczystości, odbywającej się w godzinach porannych przed rozpoczęciem kursów, dotychczasowa ("kolejowa') obsługa linii odmówiła pracy dla towarzystwa belgijskiego. Wozy wyruszyły na trasy ok. godziny 11:00, po ich obsadzeniu przez pracowników Towarzystwa Belgijskiego.
[GW 1882, nr 226, 10 X 1882, str. 2; KW 1882, nr 230, 13 X 1882, str. 5; KW 1882, nr 231, 14 X 1882, str. 4-5]
1882.10.2x. MIĘDZYDWORCOWA linia tramwajowa zwykła stała (konna) DWORZEC WIEDEŃSKI – Marszałkowska – Królewska – KRAKOWSKIE PRZEDMIEŚCIE / KRÓLEWSKA.
(Stara trasa: DWORZEC WIEDEŃSKI – Marszałkowska – Królewska – Krakowskie Przedmieście – Nowy Zjazd – most Kierbedzia – Zygmuntowska – Targowa – Kijowska – DWORZEC TERESPOLSKI.)
Zawieszenie ruchu na części trasy linii międzydworcowej w związku z rozpoczęciem budowy drugiego toru dla tramwajów belgijskich w ciągu Krakowskiego Przedmieścia.

[KW 1882, nr 237, 21 X 1882, str. 5;
KW 1882, nr 267, 27 XI 1882, str. 4]
jesień 1882. PL. KRASIŃSKICH

BIELANY
linia omnibusowa zwykła (specjalna) ZAWIESZENIE KURSOWANIA.
(Stara trasa: PLAC KRASIŃSKICH – [...] – rogatki Zakroczymskie – Szosa Marymoncka – BIELANY.)
Zawieszenie kursów po zakończeniu sezonu.
MOKOTÓW

WIERZBNO
linia omnibusowa zwykła stała (sezonowa) ZAWIESZENIE KURSOWANIA.
(Stara trasa: PLAC UNII LUBELSKIEJ – Puławska – WIERZBNO.)
1882.11.06.
1882.11.12.
OBJAZD KRÓTKOTERMINOWY Zawieszenie ruchu na trasie tramwajów belgijskich na Krakowskim Przedmieściu w związku z budową drugiego toru.
[GW 1882, nr 248, 6 XI 1882, str. 1; KW 1882, nr 249, 6 XI 1882, str. 3-4; KW 1882, nr 254, 11 XI 1882, str. 5]


BIAŁA.       POWĄZKI (II BRAMA) – ... – Długa – DŁUGA / KILIŃSKIEGO.
BIAŁA.       KRAKOWSKIE PRZEDMIEŚCIE / KRÓLEWSKA – Krakowskie Przedmieście – ... – PLAC UNII LUBELSKIEJ.

NIEBIESKA.       NALEWKI / ŚWIĘTOJERSKA – ... – Długa – DŁUGA / KILIŃSKIEGO.
NIEBIESKA.       KRAKOWSKIE PRZEDMIEŚCIE / KRÓLEWSKA – Krakowskie Przedmieście – ... – PLAC TRZECH KRZYŻY.

DWORZEC NADWIŚLAŃSKI (kurs I).       DWORZEC NADWIŚLAŃSKI – ... – Długa – DŁUGA / KILIŃSKIEGO.
jesień 1882. linia tramwajowa zwykła okresowa (kursuje w pogodne dni świąteczne) (konna) ZAWIESZENIE KURSOWANIA.
(Stara trasa: KRAKOWSKIE PRZEDMIEŚCIE / KRÓLEWSKA – Krakowskie Przedmieście – Nowy Świat – plac Trzech Krzyży – Aleje Ujazdowskie – Bagatela – PLAC UNII LUBELSKIEJ.)
Zawieszenie linii na skutek pogarszających się warunków pogodowych.
1882.12.05. MIĘDZYDWORCOWA linia tramwajowa zwykła stała (konna) DWORZEC WIEDEŃSKI – Marszałkowska – Królewska – Krakowskie Przedmieście – Nowy Zjazd – most Kierbedzia – Zygmuntowska – Targowa – Kijowska – DWORZEC TERESPOLSKI.
(Stara trasa: DWORZEC WIEDEŃSKI – Marszałkowska – Królewska – KRAKOWSKIE PRZEDMIEŚCIE / KRÓLEWSKA.)
Na skutek opóźnienia w pracach torowych na Krakowskim Przedmieściu, po licznych monitach władz miasta, Towarzystwo Belgijskie zdecydowało się na "czasowe" wznowienie w okresie zimowo-wiosennym tramwaju "kolejowego" na całym odcinku trasy.

[KW 1882, nr 275, 6 XII 1882, str. 5]

OBJAŚNIENIE SKRÓTÓW W PRZYPISACH:
ABC - ABC [1926-1934]
ABCNC - ABC Nowiny Codzienne [1935-1939]
CZAS - Czas [1848-1939]
DW - Dobry Wieczór [1929-1932]
DWKC - Dobry Wieczór-Kurier Czerwony [1932-1939]
DZmsW - Dziennik Zarządu m. st. Warszawy [1916-1939]
DzW - Dziennik Warszawski [1864-1914]
DD - Dzień Dobry [1931-1939]
EP - Express Poranny [1922-1939]
GP2G - Gazeta Poranna 2 Grosze [1912-1929]
GPW - Gazeta Poranna Warszawska [1925-1928]
GOW - Goniec Warszawski [1935-1939]
GW - Gazeta Warszawska [1771-1925, 1928-1935]
KC5G - Kurier Codzienny 5 Groszy [1932-1939]
KC - Kurier Czerwony [1925-1932]
KIiT - Kurier Informacyjny i Telegraficzny [1922-1925]
KP - Kurier Polski [1898-1939]
KPR - Kurier Poranny [1877-1939]
KW - Kurier Warszawski [1821-1939]
NC - Nowiny Codzienne [1922]
NCD - Nowiny Codzienne [1932-1934]
TI - Tygodnik Ilustrowany [1859-1939]
WDN - Warszawski Dziennik Narodowy [1935-1939]
WW - Wieczór Warszawski [1928-1939]
WIEK - Wiek [1873-1906]

 

SPIS TRAS (stan na koniec grudnia 1882 r.)

SCHEMAT KOMUNIKACJI (stan na koniec grudnia 1882 r.)

POWRÓT DO SPISU LAT


KONTAKT: trasbus@o2.pl.